Voor het schoolteam

AI in Kiemo

Kenniscentrum Digisprong van de Vlaamse overheid raadt scholen aan om een AI-programma te evalueren met een reeks concrete vragen en daar als team over te beslissen. Dit zijn die vragen, met het antwoord voor Kiemo. Neem ze gerust mee naar het overleg. Laatst bijgewerkt op 7 oktober 2026.

Waar Kiemo AI gebruikt

  1. Oefenreeksen maken. Voor elke reeks van tien vragen vraagt Kiemo een taalmodel om vragen voor dat vak, dat niveau en dat leerjaar, eerst rond de werkpunten van het kind. Elke vraag wordt gecontroleerd voor het kind ze ziet.
  2. Verbeterde proeven lezen. Een leerkracht fotografeert een proef die hij of zij al verbeterde. Het model groepeert de fouten in werkpunten, in de woorden van de methode. De leerkracht beslist welke het kind oefent.
  3. Voorlezen. Een natuurlijke Vlaamse stem leest de vraag voor aan wie nog niet vlot leest.

Wat Kiemo niet doet

  • Geen chatbot: kinderen praten niet met de AI en typen er niets naartoe.
  • Geen voorspellingen over hoe een kind het later zal doen, en geen advies over zorg of oriëntering.
  • Geen herkenning van gezichten, stemmen of emoties.
  • Geen beslissing over een kind zonder de leerkracht: elk werkpunt en elk niveau uit een proef is een voorstel.
  • Geen gebruik van gegevens van kinderen om AI-modellen te trainen, en geen advertenties.

Transparantie

Behaal je met de processen en resultaten de doelen van de lessen?

Kiemo vervangt de les niet. Het laat een kind extra oefenen op wat de klas al zag, op het eigen niveau en eerst rond de werkpunten uit verbeterde proeven. De leerkracht ziet per leerling elke oefenreeks met de antwoorden, een jaar lang, en bij Voorbeeldoefeningen wat Kiemo op elk niveau vraagt. Gepland: een koppeling aan de minimumdoelen, zodat bij elke reeks staat welk doel ze oefent.

Hoe betrouwbaar zijn de voorspellingen en beoordelingen?

Kiemo voorspelt niets over een kind. Het niveau per vak (1 tot 5) stijgt of daalt volgens vaste, leesbare regels: de gemiddelde score van de laatste reeksen op dat niveau boven of onder een drempel. Daar komt geen AI aan te pas. De analyse van een proef is een voorstel: de leerkracht bevestigt of verwerpt elk werkpunt. Elke vraag die de AI maakt wordt gecontroleerd op vorm (vier verschillende antwoordmogelijkheden, het juiste antwoord erbij); klopt een reeks niet, dan krijgt het kind vaste vragen. Een inhoudelijke fout in een vraag kan voorkomen; de leerkracht ziet elke vraag terug en kan ze melden. Gepland: een meldknop bij elke vraag.

Hoe goed legt het programma zijn beslissingen uit?

Elk werkpunt komt met de uitleg en de voorbeelden uit de proef waarop het steunt. Het niveau per vak staat bij Leerlingvoortgang. “Zo werkt Kiemo”, in de app, beschrijft de werking in gewone taal voor leerkrachten en ouders.

Begrijp je hoe de algoritmes werken?

De regels voor niveaus, dagdoelen en de tuin zijn vaste regels in de code van Kiemo. De AI-modellen zijn taalmodellen van Microsoft en OpenAI (Azure OpenAI) die Kiemo met een opdracht aanstuurt: maak tien vragen voor dit vak, dit niveau, dit leerjaar, rond deze werkpunten. Kiemo bouwt zelf geen model en traint er geen.

Diversiteit

Heeft het programma genoeg mogelijkheid tot interactie voor leerlingen met een specifieke onderwijsbehoefte?

Elke vraag kan voorgelezen worden door een natuurlijke Vlaamse stem (Lees voor). De modus Rustig haalt kleur, beweging en expressieve geluiden weg voor kinderen die minder prikkels willen. Er is een leesvriendelijk lettertype, de knoppen zijn groot, en het geluid gaat uit met één tik. Een fout antwoord geeft eerst een tip en een tweede kans.

Behandelt het programma alle leerlingen met respect?

De feedback oordeelt niet (“Bijna! Probeer nog eens”). Werkpunten krijgen een naam die een kind begrijpt, zonder oordeel. Er is geen ranglijst tenzij de school ze aanzet, en ouders zien nooit een vergelijking met andere kinderen.

Zijn er procedures die voorkomen dat het programma discrimineert?

De AI krijgt van een kind geen naam, geslacht, afkomst of thuistaal te zien: alleen het vak, het niveau, het leerjaar, de werkpunten en, als een ouder daarvoor toestemming gaf, interesses uit een vaste lijst zonder politieke of religieuze onderwerpen. Wat de AI niet weet, kan ze niet anders behandelen. Alle kinderen in een klas krijgen dezelfde soort reeksen, op hun eigen niveau.

Menselijke autonomie en controle

Zorgt het programma dat je het te veel begint te vertrouwen?

Kiemo neemt geen beslissingen over een kind: geen punten, geen rapport, geen advies over zorg of doorverwijzing. Het toont wat een kind oefende en hoe dat ging. Wat daaruit volgt, beslist de leerkracht.

Is de rol van leraren duidelijk omschreven, en krijgen ze richtlijnen om de touwtjes in handen te houden?

De leerkracht verbetert de proef zelf; Kiemo kijkt niet na, het leest de verbeteringen. De leerkracht bevestigt of verwerpt elk voorgesteld werkpunt, ziet elke reeks die een kind kreeg, en kan een werkpunt op elk moment stopzetten. Het dagdoel stellen ouders in. “Zo werkt Kiemo” beschrijft die rol; de directie kan Kiemo voor de hele school of per klas uitzetten.

Weet je wat je in de output van de AI-tool moet nakijken?

Bij een proefanalyse: de voorgestelde werkpunten, met hun voorbeelden uit de proef, en het voorgestelde niveau. Dat scherm vraagt de leerkracht uitdrukkelijk om te kiezen. Bij oefenreeksen: Voorbeeldoefeningen toont per vak en niveau wat Kiemo vraagt, nog voor een kind iets te zien krijgt.

Welke impact heeft het programma op de didactische rol van de leraar?

Kiemo voegt oefening toe, het vervangt geen instructie. Een leerkracht die Kiemo gebruikt, verbetert proeven zoals voorheen en krijgt er per kind een lijst werkpunten bij, in de woorden van de eigen methode.

Verantwoording

Krijg je een overeenkomst met duidelijke afspraken?

Ja. Kiemo sluit met elke school een verwerkersovereenkomst naar het model van privacyinonderwijs.be, met de privacybijsluiter (doeleinden, gegevens, verwerkers) en de technische en organisatorische maatregelen als bijlagen. Vraag ze aan via info@kiemo.be.

Heeft het bedrijf een stappenplan voor signalering?

Een fout in een vraag, een privacyvraag of een storing meld je aan info@kiemo.be. Je krijgt binnen twee werkdagen antwoord. Bij een datalek verwittigt Kiemo de school zonder onnodige vertraging, met wat er gebeurd is en wat Kiemo deed, zodat de school haar eigen meldplicht kan nakomen.

Wie is verantwoordelijk voor de monitoring van de resultaten?

De school beslist over het gebruik en volgt de leerlingen via de dashboards voor leerkrachten en directie. Kiemo, een product van TrinIT, volgt de werking, het gebruik en de kosten per school en meldt storingen. Meldingen van leerkrachten over vragen worden bijgehouden en opgevolgd. Gepland: een maandelijks cijfer over gemelde fouten per duizend vragen.

Heb je de mogelijkheid om feedback te geven?

Ja, via info@kiemo.be, en tijdens een pilot in vaste gesprekken met het team. Gepland: een meldknop bij elke vraag en elk werkpunt.

Beschik je over een strategie om verantwoordelijkheden bij te werken?

Deze pagina draagt een datum. Verandert er iets aan hoe Kiemo AI gebruikt, welke verwerkers het inschakelt of welke gegevens die krijgen, dan staat het hier en worden de scholen verwittigd voor het ingaat.

Privacy en gegevensbeheer

Weet je welke persoonsgegevens de AI-toepassing verzamelt?

Van een leerling: een leerlingcode, een schermnaam uit de streek, de klas, eventueel de leeftijd, het niveau per vak, de oefenreeksen met vragen en antwoorden (een jaar bewaard), de werkpunten, de interesses (alleen met toestemming van een ouder) en de voortgang van de tuin. Geen echte naam: welke code bij welk kind hoort, bewaart de school buiten Kiemo.

Van een ouder en een leerkracht: naam en e-mailadres.

Naar de AI gaat bij een oefenreeks: vak, niveau, leerjaar, werkpunten met voorbeelden uit de proef, en interesses. Nooit een naam of code. Bij een proef: de foto’s of de PDF van de verbeterde proef, zoals de leerkracht ze opstuurde (van een PDF de pagina’s als afbeelding). Kiemo wist die bestanden zodra de leerkracht de analyse nagekeken heeft; de AI wordt gevraagd de naam van het kind niet over te nemen en Kiemo bewaart er geen.

Zijn de gegevens van leerlingen beschermd, en worden ze bewaard op een veilige plaats?

De gegevens staan in Microsoft Azure in West-Europa, versleuteld onderweg en in opslag. Geheimen staan in een sleutelkluis, niet in de code. Kinderen hebben geen wachtwoord: ze loggen in met de klascode en hun leerlingcode, en typen nergens hun naam. Personeel en ouders hebben een eigen account met een gehasht wachtwoord. Iedereen ziet alleen wat bij zijn rol hoort: een leerkracht de eigen klassen, de directie de school, een ouder het eigen kind.

Gebruikt het bedrijf de gegevens alleen voor de verzamelde doeleinden?

Ja. Kiemo gebruikt de gegevens om kinderen te laten oefenen en hun voortgang te tonen aan de school en de ouders. Ze worden niet verkocht, niet gedeeld met anderen dan de verwerkers hieronder, niet gebruikt voor advertenties en niet gebruikt om AI-modellen te trainen.

Blijven gevoelige leerlingengegevens anoniem, en krijgen alleen de nodige mensen er toegang toe?

Leerlingen zijn in Kiemo gepseudonimiseerd: een code en een schermnaam. De beheerder van Kiemo ziet per school hoeveel er geoefend wordt en wat dat kost, niet het werk van een kind. Een school kan de gegevens van een leerling volledig wissen; ouders beslissen zelf over interesses.

Voldoen alle AI-toepassingen aan de AVG, de AI-verordening en de nationale wetgeving?

Kiemo verwerkt gegevens in opdracht van de school (verwerker), met een verwerkersovereenkomst, een wisknop per leerling en toestemming van ouders voor interesses. De Europese AI-verordening ziet systemen die leerresultaten beoordelen of het leren sturen als toepassingen met extra verplichtingen in het onderwijs; die gaan in vanaf 2026 of 2027. Kiemo houdt zich daarop klaar: een mens kijkt elke beoordeling na, de werking is gedocumenteerd op deze pagina en in “Zo werkt Kiemo”, en de registratie en de documentatie die de verordening vraagt volgen zodra ze verplicht zijn. Kiemo doet geen uitspraken over toelating, slagen of het verdere parcours van een kind.

Kun je privacyproblemen signaleren aan het bedrijf?

Ja, aan info@kiemo.be. Zie ook het stappenplan bij Verantwoording.

Technische robuustheid en veiligheid

Kun je je leerlingen verzekeren dat het programma beveiligd is?

Versleutelde verbindingen, geheimen in een sleutelkluis, begrensde aanvraagaantallen per gebruiker, en een aparte omgeving voor demo’s die niets deelt met echte scholen. Elke wijziging aan Kiemo doorloopt automatische tests (meer dan vierhonderd) voor ze naar de scholen gaat. Kiemo volgt fouten en storingen in een monitoringsysteem.

Werd de AI-toepassing getest om betrouwbaarheid te verzekeren?

Elke vraag die de AI maakt wordt gecontroleerd voor een kind ze ziet: vier verschillende antwoordmogelijkheden, het juiste antwoord erbij, een tip zonder het antwoord. Mislukt dat, of is de AI niet bereikbaar, dan krijgt het kind vaste, door mensen geschreven vragen. De proefanalyse wordt op dezelfde manier gecontroleerd en pas gebruikt na bevestiging door de leerkracht. Een inhoudelijke vergissing in een vraag blijft mogelijk; daarom ziet de leerkracht elke reeks terug.

Kun je monitoren of het programma zijn doelstellingen behaalt?

Per leerling: niveau per vak, score per reeks, aantal reeksen, de werkpunten en of ze beheerst raken. Per klas en per school: hoeveel kinderen oefenen en hoe het per vak gaat. Een leerkracht kan daarmee zelf zien of het oefenen loont, zonder op Kiemo te vertrouwen.

Maatschappelijk welzijn

Legt het programma duidelijk uit dat het geen emoties heeft?

Kiemo voert geen gesprekken met kinderen. De stem die voorleest is een computerstem die zegt wat op het scherm staat, en “Zo werkt Kiemo” zegt dat ook. Het figuurtje dat reageert op een antwoord gebruikt een paar vaste zinnen; het doet nooit alsof het iemand kent of iets voelt.

Heb je geëvalueerd of AI-toepassingen positief bijdragen aan het schoolklimaat?

Kiemo is gebouwd om niet te verslaven: geen reeksen die je straffen als je een dag overslaat (het weekritme staat standaard uit en zet een ouder aan), geen meldingen naar kinderen, geen munten, winkel of aftellende klok, een tuin die nooit verwelkt, geen ranglijst tenzij de school dat wil, en een dagdoel van enkele minuten dat ouders instellen. Schermtijd thuis blijft een afspraak tussen ouders en kind; Kiemo toont alleen of het dagdoel gehaald is.

Heb je bewustwording gecreëerd rond milieu- en maatschappelijke impact?

Kiemo houdt het AI-gebruik klein: één korte opdracht per reeks van tien vragen, één analyse per proef, en voorleestekst die eenmaal gemaakt en daarna hergebruikt wordt. Er worden geen beelden gemaakt, behalve eenmalig een silhouet van een bekende plek per school.

Wie krijgt wat

De verwerkers die Kiemo inschakelt, en wat elk van hen ontvangt. Ze staan ook in de privacybijsluiter bij de verwerkersovereenkomst.

VerwerkerWaarvoorWat die krijgt
Microsoft Azure (West-Europa)Hosting en opslag van alle gegevens van de school.Alles, versleuteld; alleen bereikbaar via Kiemo.
Microsoft Azure OpenAIMaakt de oefenreeksen en leest de verbeterde proeven.Vak, niveau, leerjaar, werkpunten, interesses; de foto’s van een proef. Nooit een naam of code. Microsoft gebruikt ze niet om modellen te trainen.
ElevenLabsDe natuurlijke voorleesstem.Alleen de tekst die op het scherm staat: vragen, antwoorden, tips en feedback. Nooit een naam of code, en niet wat een kind typt.
MET NorwayHet weer in het landschap.De ligging van de gemeente van de school, niets over een kind.

Vragen of meldingen

Kiemo is een product van TrinIT. Vragen, meldingen en de verwerkersovereenkomst: info@kiemo.be. Antwoord binnen twee werkdagen. De vragen op deze pagina komen van Kenniscentrum Digisprong; Kiemo beantwoordt ze zelf en is daar niet door beoordeeld.